Logo

EEG Biofeedback

Cel badania

EEG Biofeedback, nazywany również neurofeedbackiem, jest jedną z form biofeedbacku. To biologiczne sprzężenie zwrotne pozwalające uzyskać informację zwrotną o zachowaniu danego narządu. Wykorzystuje wytwarzanie przez mózg fal mózgowych o różnych częstotliwościach charakterystycznych dla jego określonych aktywnościom (alfa, beta, theta i delta), do monitorowania i trenowania wybranych obszarów jego pracy związanych z koncentracją czy też wyciszeniem.

Podstawowym założeniem treningu jest praca nad plastycznością mózgu, czyli zdolnościami neuronów do przekształceń funkcjonalnych. Pacjent podłączony pod urządzenie EEG Biofeedback w sposób naoczny, sterując animacją na monitorze, steruje tym samym własnym obrazem EEG i wzmacniania czynności bioelektryczne mózgu związane z stanem wyciszenia czy też koncentracji.

Neurofeedback stwarza możliwość naprawienia dysfunkcji mózgu, w których występuje nieprawidłowy rytm fal o pewnych częstotliwościach. Niedobór tych fal uniemożliwia wykonywanie pewnych czynności, takich jak np. problem ze skupieniem się nad wykonywanym zadaniem u dzieci z zespołem Aspergera, ADHD i ADD.

Urządzeniem do treningu neurofeedback jest elektroencefalograf z odpowiednim oprogramowaniem. Umieszcza się w różnych miejscach na skórze czaszki pacjenta elektrody, których zadaniem jest zbieranie danych o występowaniu w danym momencie poszczególnych rytmów fal mózgowych. Oprogramowanie z kolei przekształca te informacje w zrozumiały dla pacjenta obraz. Zadaniem pacjenta jest skupienie się na tym obrazie, aby siłą swojej woli poruszyć np. rower widziany na ekranie.

Poprzez skupienie aktywuje swój mózg i uczy się nim sterować. Neurofeedback najczęściej stosowany jest w terapii dzieci z ADHD i ADD, u osób z zaburzeniami procesu uczenia się, z padaczką, po urazach czaszkowych. Również osoby zdrowe korzystają z terapii w celu poprawy pamięci i koncentracji. Biofeedback jest wszechstronnym systemem treningu, który wywołuje zmiany w funkcjonowaniu wielu układów organizmu. Pozwala uzyskać informację zwrotną o zachowaniu danego narządu.

Trening biofeedback jest metodą nieinwazyjną (zaliczaną do procedur medycznych), polegającą na zwiększaniu zarówno efektywności mózgu (EEG biofeedback), jak i kontroli nad procesami fizjologicznym (tj. puls, oddychanie, temperatura itp.). Osoby stosujące taki trening są w stanie dużo szybciej skoncentrować się, zrelaksować czy zredukować stres.

Odkryto, że dla mózgu istotne są fale alfa, ponieważ wtedy umysł jest bardziej skłonny do twórczej pracy i szybszego zapamiętywania. Dzięki treningowi EEG biofeedback można opanować osiąganie takiego stanu mózgu, w którym dominują fale alfa, w dowolnym momencie dnia. Pozwala też na nabycie umiejętności wpływania na pojawianie się innych stanów mózgu w zależności od wyznaczonego celu.

Trening ten, początkowo wykorzystywany przez astronautów, aktualnie z powodzeniem jest używany przez różne grupy zawodowe i społeczne. Skuteczność EEG biofeedback wielokrotnie potwierdzana była naukowo, przy czym szacuje się ją na 80-95%.

Trening EEG Biofeedback jest przeznaczony zarówno dla osób zdrowych (które chcą np. poprawić efektywność pracy mózgu czy zmniejszyć poziom stresu), jak również dla osób zmagających się z różnymi problemami (natury neurologicznej lub somatycznej). Metoda ta może być już stosowana u dzieci powyżej 3 roku życia.

Dla osób zdrowych, chcących poprawić swoje funkcjonowanie, trening EEG Biofeedback będzie użyteczny w następujących obszarach:

  • redukcja stresu oraz spadek poziomu odczuwanego lęku,
  • wzrost pewności siebie, motywacji oraz poprawa stanów emocjonalnych,
  • polepszenie koncentracji, pamięci oraz funkcjonowania intelektualnego,
  • usprawnienie umiejętności komunikacyjnych,
  • lepsza orientacja przestrzenna oraz ruchowa.

Z najczęściej przytaczanych wskazań zdrowotnych do treningu wymienia się:

  • ADHD (zespół nadpobudliwości psychoruchowej),
  • ADD (zaburzenie koncentracji uwagi),
  • autyzm oraz zespół Aspergera, stany depresyjne,
  • zaburzenia psychosomatyczne oraz zburzenia zachowań (np. agresję),
  • zaburzenia odżywiania (np. anoreksję, bulimię),
  • zaburzenia snu,
  • uszkodzenia mózgu (powstałe w skutek urazów lub udaru),
  • chorobę Parkinsona, pamięci oraz mowy (np. jąkanie),
  • epilepsję oraz tiki, przewlekłe bóle głowy oraz migreny,
  • wypalenie zawodowe oraz zespół chronicznego zmęczenia,
  • trudności szkolne (np. dysleksję, dysgrafię),
  • moczenie nocne i inne..

INFORMACJE PRZED ROZPOCZĘCIEM TRENINGÓW BIOFEEDBACKU

  • zajęcia treningowe są uznawane przez Polskie Towarzystwo Neurologiczne a także światowe zespoły neurologów za bezinwazyjne na organizm człowieka
  • w bardzo skomplikowanych urazach neurologicznych, bezwzględnie zalecana jest wcześniejsza konsultacja neurologiczna oraz badanie EEG głowy

PIERWSZE SPOTKANIE – DIAGNOZA

  • krótki wywiad z pacjentem oraz rodzicem / opiekunem jeśli osoba jest niepełnoletnia
  • krótkie omówienie zasady działania sprzętu i przygotowanie do diagnozy
  • przygotowanie punktów na głowie oraz uszach do podpięcia elektrod, które całkowicie bezboleśnie dotykają pacjenta a rejestrują fale EEG mózgu
  • przygotowanie wstępnej oceny pacjenta
  • wstępny trening z pokazaniem spektrum ćwiczeń

TRENING – kolejne spotkania – ustalane są indywidualnie

  • podpięcie elektrod, analiza impedancji, włącznie ustalonego programu
  • trenujący ćwiczy koncentrację lub stan rozluźnienia / wyciszenia a o efektach informowany jest poprzez sprzężenie zwrotne w profilu animacji
  • mózg stopniowo przyzwyczaja się oraz uczy nowego wzorca fal a uzyskane efekty są długotrwałe
  • w zależności od celu treningów, bezpośrednio po sesji biofeedbacku, trenujący może czuć się wyciszony, zrelaksowany lub lekko pobudzony
  • czas trwania terapii EEG Biofeedback ustala się stosownie do wieku pacjenta oraz informacji z diagnozy

Zalecana INTENSYWNOŚĆ TRENINGÓW

  • krótkoterminowe na 12 - 15 spotkań,
  • długoterminowe na 30-50 sesji (przy zaburzeniach, chorobach lub dysfunkcjach, np. ADHD, ADD, problemy neurologiczne i inne)
  • spotkania odbywają się co najmniej 1 raz w tygodniu, a najlepiej dwukrotnie w ciągu tygodnia.

PRZECIWWSKAZANIA

  • brak

SKUTECZNOŚCI TERAPII

  • badania z udziałem pacjentów z połowicznym niedowładem po udarze mózgu wykazały poprawę prędkości chodu, symetryczności obciążania kończyn górnych i obniżenie napięcia mięśni
  • badania z udziałem pacjentów z chorobą Parkinsona wykazały zwiększenie kontroli ruchów dobrowolnych oraz poprawę kontroli równowagi po zastosowaniu ćwiczeń ze sprzętem rehabilitacyjnym wyposażonym w biofeedback.